دعاهای حج و عمره به شما کمک می کنند از فرصت حضور در خانه خدا برای دعا و مناجات استفاده کنید. در طول این سفر، موقعیت های مختلفی برای دعا کردن دارید؛ از زمان احرام و طواف گرفته تا سعی صفا و مروه و لحظه هایی که می خواهید حاجت هایتان را از خدا بخواهید.
در این مطلب، دعاها و ذکرهای مرتبط با مراحل مختلف حج و عمره را می خوانید؛ از تلبیه و دعاهای طواف و سعی گرفته تا درخواست آمرزش و توفیق زیارت خانه خدا. همچنین توضیح می دهیم که آیا برای هر دور طواف باید دعای جداگانه ای بخوانید و کدام دعاها به موقعیت های خاص حج مربوط می شوند.
💡
اگر می خواهید هنگام طواف با حال وهوای معنوی بیشتری دعا و مناجات کنید، از قبل برای خودتان یک کانال یا پوشه صوتی درست کنید و ادعیه، نوحه ها و روضه های مورد علاقه تان را دسته بندی و دانلود کنید.
به خصوص برای طواف می توانید دعای کمیل، مناجات شعبانیه، دعاهای صحیفه سجادیه و دعای جوشن کبیر را آماده داشته باشید و هنگام طواف، در صورت تمایل، با هدست یا هندزفری به آن ها گوش دهید و زمزمه کنید. به این ترتیب، بدون نیاز به نگاه کردن مداوم به متن دعا، می توانید از تماشای کعبه و لحظه های مناجات نیز لذت ببرید.
دعاهای حج و عمره در مراحل مختلف
۱. دعای احرام و تلبیه در عمره
وقتی نیت احرام می کنید، باید تلبیه بگویید. تلبیه از ذکرهای اصلی احرام است:
لَبَّیْکَ، اللَّهُمَّ لَبَّیْکَ، لَبَّیْکَ لَا شَرِیکَ لَکَ لَبَّیْکَ، إِنَّ الْحَمْدَ وَالنِّعْمَةَ لَکَ وَالْمُلْکَ، لَا شَرِیکَ لَک لَبَّیْکَ
با گفتن تلبیه، به دعوت خداوند پاسخ می دهید و به یگانگی او اقرار می کنید.
۲. دعا هنگام ورود به مسجدالحرام و دیدن کعبه
اولین نگاه به کعبه برای بسیاری از زائران لحظه ای فراموش نشدنی است. در این لحظه می توانید برای آمرزش، قبولی عبادت و برآورده شدن حاجت هایتان دعا کنید. یکی از دعاهای نقل شده برای تعظیم خانه خدا این است:
اللّهُمَّ زِدْ هذَا الْبَیْتَ تَشْرِیفًا وَ تَعْظِیمًا وَ مَهَابَةً
مضمون این دعا، درخواست افزایش شرافت، عظمت و هیبت خانه خداست.
۳. دعا هنگام طواف کعبه
در هفت دور طواف می توانید ذکر خدا بگویید، آیات قرآن بخوانید یا دعا کنید. یکی از دعاهایی که می توانید در طواف بخوانید، این دعای قرآنی است:
رَبَّنَا آتِنَا فِي الدُّنْيَا حَسَنَةً وَ فِي الْآخِرَةِ حَسَنَةً وَ قِنَا عَذَابَ النَّارِ
ترجمه: پروردگارا، در دنیا به ما نیکی عطا کن و در آخرت نیز به ما نیکی بده و ما را از عذاب آتش نگه دار.
هنگام طواف می توانید با زبان خودتان با خداوند سخن بگویید، حاجت هایتان را مطرح کنید و برای عهدها و تصمیم های مهم زندگی تان از او یاری بخواهید. برای دعا کردن لازم نیست حتماً متن مشخصی حفظ باشید؛ مناجات صمیمانه با خداوند هم می تواند بخش مهمی از تجربه معنوی شما در طواف باشد.
۴. دعا هنگام رسیدن به حجرالاسود و رکن یمانی
در مسیر طواف، به حجرالاسود و رکن یمانی می رسید. هنگام آغاز طواف یا رسیدن به حجرالاسود، این ذکر نقل شده است:
بِسْمِ اللّهِ وَاللّهُ أَكْبَرُ
در مسیر میان رکن یمانی و حجرالاسود نیز دعای رَبَّنَا آتِنَا فِي الدُّنْيَا حَسَنَةً... خوانده می شود.
۵. دعای حجر اسماعیل
برای درخواست بهشت، دوری از آتش، سلامتی و روزی حلال، این دعا در مطالب نقل شده درباره حجر اسماعیل آمده است:
اللَّهُمَّ أَدْخِلْنِي الْجَنَّةَ بِرَحْمَتِكَ وَأَجِرْنِي بِرَحْمَتِكَ مِنَ النَّارِ وَعَافِنِي مِنَ السُّقْمِ وَأَوْسِعْ عَلَيَّ مِنَ الرِّزْقِ الْحَلَالِ وَادْرَأْ عَنِّي شَرَّ فَسَقَةِ الْجِنِّ وَالْإِنْسِ وَشَرَّ فَسَقَةِ الْعَرَبِ وَالْعَجَمِ
ترجمه: خدایا، به رحمت خود مرا وارد بهشت کن و به رحمت خود از آتش پناهم بده؛ به من سلامتی عطا کن، روزی حلالم را گسترده گردان و شر بدکاران جن و انس و بدکاران عرب و عجم را از من دور کن.
برای این دعا در مطالب نقل شده به کتاب الکافی، جلد چهارم، صفحه ۴۰۷ ارجاع داده شده است.
۶. دعا هنگام سعی صفا و مروه
هنگام آغاز سعی صفا و مروه، خواندن آیه زیر و یاد خدا توصیه شده است:
إِنَّ الصَّفَا وَالْمَرْوَةَ مِن شَعَائِرِ اللَّهِ
ترجمه: صفا و مروه از نشانه های خداوند هستند.
در مسیر سعی می توانید دعاهای نقل شده را بخوانید و برای آمرزش، آرامش �� برآورده شدن حاجت هایتان دعا کنید.
۷. دعا برای آمرزش گناهان
اگر می خواهید برای بخشش گناهانتان دعا کنید، این عبارت را می توانید بخوانید:
اللّهُمَّ اغْفِرْ لِي ذُنُوبِي كُلَّهَا دِقَّهَا وَجِلَّهَا، أَوَّلَهَا وَآخِرَهَا
ترجمه: خدایا، همه گناهانم را، کوچک و بزرگ، نخستین و آخرین آن ها را بیامرز.
۸. دعا برای خانواده و حاجت های شخصی
در سفر حج و عمره می توانید خانواده و عزیزانتان را در دعاهایتان یاد کنید. برای نمونه، می توانید با این مضمون دعا کنید:
اللّهُمَّ احْفَظْ أَهْلِي وَأَحْبَابِي، وَارْزُقْهُمُ الْعُمْرَةَ وَالْحَجَّ
ترجمه: خدایا، خانواده و عزیزانم را حفظ کن و توفیق حج و عمره را نصیبشان گردان.
همچنین می توانید برای سلامتی، آرامش، عاقبت به خیری و دیگر حاجت های شخصی خودتان دعا کنید.
۹. ذکر پس از پایان طواف و نماز طواف
بعد از پایان طواف، نماز طواف را به جا می آورید. پس از نماز می توانید خدا را حمد و ستایش کنید و ذکر بگویید. یکی از ذکرهای شناخته شده، تسبیحات اربعه است:
سُبْحَانَ اللَّهِ وَالْحَمْدُ لِلَّهِ وَلَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَاللَّهُ أَكْبَرُ
ترجمه: خداوند پاک و منزه است، ستایش مخصوص خداست، معبودی جز خدا نیست و خدا بزرگ تر است.
۱۰. دعای قبولی حج و عمره
پس از انجام مناسک می توانید برای قبولی عبادت و آمرزش گناهانتان دعا کنید. برای عمره، این عبارت با مضمون درخواست قبولی نقل شده است:
اللّهُمَّ اجْعَلْ عُمْرَتِي مَبْرُورَةً، وَسَعْيِي مَشْكُورًا، وَذَنْبِي مَغْفُورًا
ترجمه: خدایا، عمره ام را پذیرفته، سعیم را مورد قدردانی و گناهم را آمرزیده قرار بده.
دعای رفتن به حج و زیارت خانه خدا
اگر هنوز به حج مشرف نشده اید، می توانید برای توفیق زیارت خانه خدا و فراهم شدن شرایط این سفر دعا کنید. یکی از دعاهای نقل شده با این مضمون، عبارت زیر است:
اَللَّهُمَّ ارْزُقْنِي حَجَّ بَيْتِكَ الْحَرَامِ فِي عَامِي هَذَا وَ فِي كُلِّ عَامٍ مَا أَبْقَيْتَنِي فِي يُسْرٍ مِنْكَ وَ عَافِيَهٍ وَ سَعَهِ رِزْقٍ
مضمون دعا این است که از خدا می خواهید امسال و در سال های آینده توفیق زیارت خانه اش را داشته باشید و این سفر با آسانی، تندرستی و گشایش روزی همراه باشد. اگر برای سفر حج یا عمره آماده می شوید، مقاله چگونه برای حج عمره آماده شویم؟ نکات مهم قبل از سفر را هم بخوانید.
آیا برای هر دور طواف دعای مخصوصی وجود دارد؟
خیر، لازم نیست برای هر یک از هفت دور طواف دعای جداگانه ای حفظ کنید. می توانید دعاهای نقل شده، ذکر خدا و آیات قرآن را بخوانید یا حاجت هایتان را با زبان خودتان از خدا بخواهید.
تفاوت دعاهای حج و عمره
بسیاری از دعاهای حج و عمره درباره آمرزش، قبولی عبادت و برآورده شدن حاجت ها هستند؛ اما برخی دعاها به موقعیت های خاص یکی از این دو مناسک مربوط می شوند.
عرفات و مشعر از مراحل حج تمتع هستند و در عمره مفرده انجام نمی شوند. بنابراین، دعاهای مربوط به وقوف در عرفات و مشعر به مناسک حج مربوط می شوند. در مقابل، احرام، طواف، نماز طواف، سعی صفا و مروه و تقصیر از اعمال عمره مفرده هستند.
نکات مهم درباره دعا در حج و عمره
به معنای دعا توجه کنید
اگر معنای دعایی را که می خوانید بدانید، بهتر می توانید با مضمون آن ارتباط برقرار کنید. هنگام خواندن دعا، فقط به تکرار عبارت ها بسنده نکنید و به معنای آن ها هم توجه داشته باشید.
دعاهای نقل شده را از دعاهای شخصی جدا بدانید
بعضی عبارت ها از منابع دینی نقل شده اند و بعضی دیگر نمونه هایی برای بیان خواسته های شخصی هستند. لازم نیست برای هر حاجت، متن عربی مشخصی حفظ کنید؛ می توانید خواسته خود را با زبانتان بیان کنید.
❓
سؤالات متداول درباره دعاهای حج و عمره
برای رفتن به حج چه دعایی بخوانیم؟
می توانید دعای «اَللَّهُمَّ ارْزُقْنِي حَجَّ بَيْتِكَ الْحَرَامِ...» را برای درخواست توفیق زیارت خانه خدا بخوانید و از خدا بخواهید شرایط این سفر را برایتان فراهم کند.
هنگام دیدن کعبه چه دعایی بخوانیم؟
می توانید دعای «اللّهُمَّ زِدْ هذَا الْبَیْتَ تَشْرِیفًا وَ تَعْظِیمًا وَ مَهَابَةً» را بخوانید یا برای آمرزش، قبولی عبادت و حاجت های خود دعا کنید.
در طواف کعبه چه دعایی بخوانیم؟
می توانید دعای «رَبَّنَا آتِنَا فِي الدُّنْيَا حَسَنَةً وَ فِي الْآخِرَةِ حَسَنَةً وَ قِنَا عَذَابَ النَّارِ را بخوانید یا ذکر خدا و دعاهای دیگری را که می دانید بر زبان بیاورید.
آیا برای هر دور طواف باید دعای جداگانه ای بخوانیم؟
خیر، لازم نیست برای هر دور طواف دعای جداگانه ای حفظ کنید. می توانید در همه دورها دعا بخوانید، ذکر بگویید یا حاجت های خود را با زبانتان از خدا بخواهید.
برای آمرزش گناهان در حج و عمره چه دعایی بخوانیم؟
می توانید عبارت «اللّهُمَّ اغْفِرْ لِي ذُنُوبِي كُلَّهَا دِقَّهَا وَجِلَّهَا، أَوَّلَهَا وَآخِرَهَا را بخوانید که درخواست آمرزش همه گناهان، کوچک و بزرگ، را بیان می کند.
آیا دعاهای حج و عمره باید به زبان عربی باشند؟
می توانید دعاهای عربی را بخوانید و برای بیان حاجت های شخصی خود نیز با زبان خودتان دعا کنید. درباره ذکرها و دعاهای مشخص در بخش های واجب مناسک، احکام مورد عمل خود را رعایت کنید.
آیا دعاهای حج و عمره با یکدیگر تفاوت دارند؟
بسیاری از دعاها، مانند دعا برای آمرزش و قبولی عبادت، در هر دو سفر قابل استفاده اند. برخی دعاها و موقعیت ها به اعمال خاص حج تمتع، مانند وقوف در عرفات و مشعر، مربوط می شوند که در عمره مفرده وجود ندارند.